English Country: κάτι περισσότερο από ένα διακοσμητικό στυλ

Εκεί που νομίζεις πως θα ανοίξει η πόρτα και θα μπει... ο Πουαρό

Το τοπίο της αγγλικής εξοχής είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστικό και εύκολα αναγνωρίσιμο ακόμη και από όποιον δεν το έχει επισκεφτεί ποτέ, αφού έχει αποτελέσει το σκηνικό για πλήθος κινηματογραφικών ταινιών, γνωστών τηλεοπτικών παραγωγών αλλά και λογοτεχνικών έργων. Η καταπράσινη ύπαιθρος, τα μικρά χωριά, τα παλιά πέτρινα σπίτια, οι κήποι και εκείνη η μουντή ατμόσφαιρα που δημιουργούν τόσο συχνά η βροχή και η ομίχλη έχουν ταυτιστεί με την εικόνα της αγγλικής επαρχίας.

Και αυτό που περιμένει κανείς να συναντήσει στο εσωτερικό αυτών των σπιτιών είναι τελικά πολύ κοντά σε αυτό που πράγματι χαρακτηρίζει το αυθεντικό English Country ύφος. Η άνεση, η ζεστασιά και η οικειότητα αυτών των χώρων έχουν γίνει αναπόσπαστο μέρος της πολιτισμικής εικόνας της Αγγλίας αλλά και γενικότερα του βρετανικού design. Ένα σπίτι φτιαγμένο για να ζεις και όχι για να το επιδεικνύεις, που τελικά όμως αποδεικνύεται ιδανικό και για... φωτογράφηση.

Τα αγγλικά country houses δεν ανήκουν σε μία μόνο αρχιτεκτονική περίοδο ούτε δημιουργήθηκαν για να υπηρετήσουν κάποιο συγκεκριμένο διακοσμητικό ύφος. Μεγάλες επαύλεις, μικρότερες αγροτικές κατοικίες και σπίτια διαφορετικών εποχών διαμορφώθηκαν ανάλογα με τα διαθέσιμα ανά περιοχή υλικά και τις αρχιτεκτονικές αντιλήψεις κάθε περιόδου. Πέτρα, τούβλο και ξύλο συνέδεσαν τα κτίσματα με το κατά τόπους φυσικό τοπίο και παρά την ποικιλομορφία, σπίτια εντελώς διαφορετικών περιοχών ή εποχών διατηρούν κοινά τα βασικά τους χαρακτηριστικά.

Στα τέλη του 19ου αιώνα το Arts and Crafts έδωσε ακόμη μεγαλύτερη αξία στη χειροτεχνία, στα φυσικά υλικά και στη στενή σχέση αρχιτεκτονικής και εσωτερικού χώρου. Το σπίτι αντιμετωπίστηκε ως ενιαίο σύνολο: τα έπιπλα, τα υφάσματα και οι διακοσμητικές λεπτομέρειες σχεδιάζονταν σε συνάρτηση με την αρχιτεκτονική και την ιστορία του. Μια προσέγγιση που κυριαρχεί μέχρι και σήμερα, στη διάρκεια ανακατασκευών τέτοιων σπιτιών και ανεξάρτητα αν πρόκειται για ένα εξοχικό αρχοντικό ή μια μικρότερη κατοικία. 

Στον 20ό αιώνα το συγκεκριμένο ύφος απέκτησε πιο συνειδητή διακοσμητική ταυτότητα. Σημαντικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη είχαν η Αμερικανίδα Nancy Lancaster και ο Άγγλος σχεδιαστής John Fowler, που συνέδεσαν την παράδοση των αγγλικών εξοχικών σπιτιών με μια ακόμη πιο ελεύθερη αντίληψη της διακόσμησης και επηρέασαν καθοριστικά τη σύγχρονη εικόνα του ύφους.

Η διαμόρφωση

Στο εσωτερικό των σπιτιών η άνεση έχει μεγαλύτερη σημασία από την αυστηρή συμμετρία ή την απόλυτη ομοιομορφία. Μεγάλοι καναπέδες και βαθιές πολυθρόνες οργανώνονται συχνά γύρω από το τζάκι, οι βιβλιοθήκες καταλαμβάνουν σημαντικό μέρος των τοίχων και μικρά τραπέζια, φωτιστικά, πίνακες και αντικείμενα γεμίζουν τον χώρο χωρίς να αφήνουν πολλές κενές επιφάνειες.

Έπιπλα διαφορετικών εποχών συνυπάρχουν χωρίς να ανήκουν απαραίτητα στην ίδια αισθητική περίοδο. Είναι το ύφος όπου μια αντίκα μπορεί να βρεθεί δίπλα σε μια απλή υφασμάτινη πολυθρόνα, ένα αυστηρά κλασικά πορτρέτο πάνω από ένα καθημερινό τραπέζι φαγητού και μια καρό μάλλινη κουβέρτα μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν ριχτάρι σε έναν καναπέ chesterfield.  

Πρόκειται επί της ουσίας για μια μαξιμαλιστική λογική διαμόρφωσης, χωρίς όμως τη θεατρικότητα που συνδέεται συχνά με τον σύγχρονο μαξιμαλισμό. Χρώματα, σχέδια, υφές και αντικείμενα υπάρχουν σε αφθονία, αλλά δεν χρησιμοποιούνται για να δημιουργήσουν εντυπωσιασμό. Αποτελούν μέρος όχι μόνο της καθημερινής εικόνας αλλά και της λειτουργίας κάθε χώρου του σπιτιού. 

Το φυσικό ξύλο έχει κυρίαρχη παρουσία, από δάπεδα και οροφές έως εντοιχισμένες κατασκευές και έπιπλα, πιο συχνά σε μεσαίες ή σκούρες αποχρώσεις. Πέτρα, δέρμα, κλασικά μάλλινα υφάσματα, μπρούτζος αλλά και σιδερένια αντικείμενα συμπληρώνουν ένα σύνολο στο οποίο οι διαφορετικές υφές έχουν ιδιαίτερη σημασία.

Η χρωματική παλέτα είναι πλούσια και αρκετά βαθιά. Πράσινα, μπλε, μπορντό, ώχρες, κεραμιδί, καφέ και θερμά ουδέτερα εμφανίζονται συνήθως μαζί, ενώ οι πιο φωτεινές αποχρώσεις προέρχονται κυρίως από υφάσματα, ταπετσαρίες και αντικείμενα. Τα σκούρα χρώματα χρησιμοποιούνται ακόμη και σε ιδιαίτερα μικρούς χώρους με περιορισμένο φυσικό φως.

Τα floral σχέδια, το καρό, οι ρίγες και τα παραδοσιακά μοτίβα αποτελούν από τα πιο αναγνωρίσιμα στοιχεία του English Country και συνδυάζονται με πολύ χαρακτηριστικό τρόπο. Μια πολυθρόνα με έντονο σχέδιο μπορεί να βρίσκεται πάνω σε ένα εξίσου πολύχρωμο χαλί, δίπλα σε κουρτίνες διαφορετικού μοτίβου και μπροστά σε τοίχο με ταπετσαρία, χωρίς να τα μοτίβα σύμφωνα με τη γενική «διακοσμητική θεωρία» να είναι απολύτως ταιριαστά. 

Ιδιαίτερα χαρακτηριστικός είναι και ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι τοίχοι. Ελάχιστες επιφάνειες μένουν εντελώς ακάλυπτες, αφού ταπετσαρίες, έργα τέχνης, βιβλιοθήκες, καθρέφτες, ξύλινες επενδύσεις ή άλλες εντοιχισμένες κατασκευές συνήθως καλύπτουν σχεδόν ολόκληρη την επιφάνειά τους.

Ο κήπος αποτελεί επίσης βασικό μέρος της εικόνας του English Country και, όπως και τα σπίτια, δεν ακολουθεί μία μοναδική μορφή. Η βρετανική κηποτεχνία εξελίχθηκε επί αιώνες, από περισσότερο γεωμετρικούς κήπους έως τον κλασικό αγγλικό landscape garden του 18ου αιώνα.

Αργότερα δημιουργοί όπως η Βρετανίδα σχεδιάστρια κήπων Gertrude Jekyll επανέφεραν την έμφαση στις πυκνές φυτεύσεις, στα πολυετή φυτά και στην παράδοση του cottage garden. Μικτά παρτέρια, αγγλικές τριανταφυλλιές και αναρριχώμενα φυτά αποτελούν μερικά από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία αυτών των κήπων.

Το English Country σήμερα

Στις σύγχρονες εκδοχές του πολλά από τα βασικά στοιχεία παραμένουν, αλλά χρησιμοποιούνται πιο ελεύθερα. Ένα παλιό τζάκι, ξύλινες επενδύσεις τοίχου, αντίκες και παλιά έπιπλα μπορούν να συνυπάρχει με σύγχρονη τέχνη, mid-century καθίσματα ή μοντέρνο φωτισμό, ενώ οι βαθιές χρωματικές αποχρώσεις χρησιμοποιούνται συχνά ακόμη πιο τολμηρά.

Πολλές φορές τα τα μοτίβα και τα αντικείμενα είναι λιγότερα από ό,τι στις πιο παραδοσιακές εκδοχές και η συνολική εικόνα πιο καθαρή, χωρίς όμως να γίνεται μινιμαλιστική.

Πρόκειται για ένα ύφος που πέρα από τα υλικά, τις αποχρώσεις και κάθε επιμέρους στοιχείο, βασίζει την δύναμή του αισθητικά και τη διαχρονικότητά του κυρίως στη συνολική ατμόσφαιρα που δημιουργεί. 

Και ίσως εδώ βρίσκεται η διαφορά ανάμεσα στο να χρησιμοποιήσει κανείς μερικά στοιχεία του English Country και στο να βρίσκεται πραγματικά μέσα σε ένα τέτοιο περιβάλλον. Ένα καρό ύφασμα, ένα παλιό ξύλινο έπιπλο ή μια floral ταπετσαρία μπορούν να λειτουργήσουν όμορφα σε πολλά διαφορετικά στυλ διακόσμησης. Η συγκεκριμένη ατμόσφαιρα, όμως, προκύπτει όταν το εσωτερικό αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου συνόλου, όπου το σπίτι συνδέεται με τον κήπο, o κήπος με το φυσικό τοπίο και αυτό με τη ζωή των ανθρώπων και την ιστορία τους. 

Για αυτό η εικόνα μένει τόσο έντονα στη μνήμη ακόμη και ανθρώπων που δεν έχουν επισκεφτεί ποτέ ένα τέτοιο σπίτι ή γενικότερα τη βρετανική ύπαιθρο, αλλά την έχουν θαυμάσει, για παράδειγμα, στην τηλεοπτική μεταφορά ενός έργου της...Αγκάθα Κρίστι.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ
pinterest.com/soulouposeto